Το πολιτικό παιχνίδι παίζεται στην κοινωνική βάση
 
Παρασκευή, 19 Ιανουαρίου
αρχική σελίδα | σημειώματα | άρθρα | σχόλια | παρουσιάσεις | όλα τα κείμενα
ΑΡΘΡΟ

Το άρθρο δεν υπαρχει σε αρχείο τύπου file.pdf


Μπρεχτ
Γαλιλαίος
Και όμως κινείται
του Κωστή Παπαϊωάννου Δευτέρα, 27 Οκτωβρίου 2014
Δημοσιεύτηκε στην ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ στις 27-10-2014
 
 

Το παράδοξο δεν είναι πως στην ελληνική κοινωνία, όλοι ανεξαιρέτως πιστεύουμε πως η γη είναι ακίνητη. Το παράδοξο είναι πως δεν χρειάζεται πια η Ιερά Εξέταση για να μας απαγορεύσει την ιδέα πως η γη κινείται. Απειλεί ο καθένας, από μόνος του, τον εαυτό του με φρικτά βασανιστήρια αν τολμήσει έστω και να διανοηθεί πως θα μπορούσε αυτή η ψυχρή σφαίρα να στραφεί έστω και κατά ένα λεπτό της μοίρας. Και βεβαίως ούτως εχόντων των πραγμάτων είναι περιττό να φανταστούμε πως θα μπορούσε κάποιος να έχει το θράσος να το παίξει Γαλιλαίος.

Τον Γαλιλαίο του Μπρεχτ δεν τον τρομοκρατεί η Ιερά Εξέταση, τον συνετίζει ένας παπάς λέγοντας του: «ξέρεις τί τεράστια ζημιά κάνεις στον άνθρωπο που μοχθεί πάνω σε ένα κομματάκι γης για να μας ταΐσει όταν του λες πως το χωραφάκι του αντί να κάτσει ήσυχα-ήσυχα στην θέση που το έταξε ο δημιουργός στριφογυρνάει σε τρελούς χορούς γύρω από τον εαυτό του και γύρω από τον ήλιο;»

Από την άλλη μεριά, όταν ο φουκαράς ο Γαλιλαίος (του Μπρεχτ πάντα) τολμάει να δικαιολογήσει την υποταγή του λέγοντας: «καλά βρε παιδιά δεν χάθηκε ο κόσμος που εγώ σώπασα, η αλήθεια έτσι κι αλλιώς θα λάμψει» πετάγεται ένας μαθητής του και τον βάζει στην θέση του λέγοντας: «άστα αυτά δάσκαλε, η αλήθεια δεν θα λάμψει ποτέ αν δεν την κάνεις εσύ, με την φωνή σου, να λάμψει».

Στην εποχή του πραγματικού Γαλιλαίου αλλά και πολύ αργότερα, στην εποχή του Μπρεχτ, ο παπάς και ο μαθητής είχαν το δίκιο τους. Και στις δυό εποχές η αλήθεια της κίνησης ήταν άγνωστη και χρειαζόταν ένας Γαλιλαίος είτε για να διαταράξει την ανάγκη του δουλευτή για ηρεμία, είτε για να χορτάσει την πείνα του μαθητή για γνώση. Σήμερα κανένα έργο, ούτε το παραμικρό, δεν πραγματοποιείται, ούτε η παραμικρή γνώση δεν αποκτιέται ερήμην της αλήθειας πως η γη κινείται. Γιατί λοιπόν αυτός ο τρόμος μπροστά στις αλήθειες που έχουμε ξεπεράσει;

Ίσως για να μην φτάσουμε στις αλήθειες που δεν έχουμε ξεπεράσει.

ΣΕΛΙΔΕΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ: ΤΟΠΟΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΥ